جرثقیل چیست؟
به نوعی ماشین که به شکل بازوهای انسان ساخته شده است اصطلاحاً جرثقیل می گویند. این سازه ی مکانیکی که از قطعات کوچک و بزرگی ساخته شده است در پروژهای ساختمانی برای برداشتن اشیا به کار می رود. این بازوی مکانیکی اغلب بر روی زمین و یا ماشین دیگری قرار می گیرد و اجسام را با کمک بازوی فلزی خود جا به جا می کند. طناب ها و قرقره هایی که در این دستگاه تعبیه شده است در پروژه های ساختمانی اهرم مناسبی برای برداشتن اجسام از ارتفاعات پایین و انتقال آن ها به قسمت های مرتفع است. ساخت این وسیله به دوران باستان و سرزمین های یونان و رم برمی گردد. در هر دو تمدن برای ساخت و ساز بناهای مرتفع از این سازه استفاده می کردند.
جرثقیل ها چگونه کنترل می شوند؟
در روش اول فردی که درون کابین جرثقیل نشسته است با کمک دکمه هایی که به وسیله ی کابل به دستگاه وصل می شود ماشین را به حرکت در می آورد و جرثقیل را کنترل می کند و نوع دیگر کنترل این ماشین به وسیله ی بیسیم صورت می گیرد. به فردی که کنترل جرثقیل را انجام می دهد اپراتور گفته می شود که مسئول کنترل دستگاه و سلامت افرادی است که با این ماشین در ارتباط هستند.
انواع جرثقیل ها کدامند؟
جرثقیل سقفی
یکی از انواع جرثقیل ها نوع معروف به جرثقیل سقفی است که در مکان هایی استفاده می شود که دارای سقف است به صورتی که بتوان آن را به سقف متصل کرد و برای برداشتن اشیا سنگین از این بازوی مکانیکی کمک گرفت. از مزیت های این سازه ی مکانیکی، جا به جایی اشیا سنگین، دسترسی به اغلب مکان های مورد نیاز برای برداشت اجسام سنگین، هزینه ی کم برای نگهداری آن و همچنین سهولت استفاده از این ماشین است.
جرثقیل دروازه ای
جرثقیل دروازه ای شباهت زیادی به نوع سقفی آن دارد و تفاوت اصلی بین این دو نوع داشتن دو ستون متصل به پل و کلگی است که به همراه جرثقیل تمام مسیر را با آن حرکت می کند. این نوع جرثقیل با دو نوع تک پل و دو پل شناخته می شوند. اپراتور در استفاده از این نوع جرثقیل باید دقت بالایی داشته باشد و امکان وقوع حادثه را به حداقل برساند.
جرثقیل دیواری
همانطور که از نام این سازه پیداست جرثقیل دیواری را می توان بر روی ستون های موجود در سوله ها و دیواره ی بدنه ماشین آلات، در نزدیکی مکان مورد استفاده نصب کرد. این ماشین با وصل شدن به دیوار نصب و راه اندازی می شود و بر اساس خواست کارفرما کار تنظیم آن با توجه به طول مسیر مورد استفاده، انجام می شود. در مکان هایی که امکان استفاده از انواع جرثقیل ها وجود ندارد اغلب تنها راه حل، استفاده از جرثقیل دیواری است. ظرفیت این ماشین به 15 تن می رسد و قابل استفاده در ایستگاه های مونتاژ، سوله و کارگاه و در بعضی موارد محیط های نامحدود هستند. از این جرثقیل ها برای کمک به دیگر جرثقیل ها مانند قرار گرفتن در زیر جرثقیل های سقفی و کمک به جرثقیل های اصلی برای جا به جایی اجسام نیز استفاده می شود.
جرثقیل بازویی
نوع دیگری از جرثقیل های دیواری، با نام بازویی دیواری شناخته می شود. یک نوع از این جرثقیل ها قابلیت چرخش 180 در جه ای دارند و حرکت طولی آن ها جایگزینی برای حرکت دورانی است. نوع دیگر آن مفصل دار هستند و برای دسترسی به گوشه های مکان ساختمانی مورد استفاده قرار می گیرند.
امنیت در استفاده از جرثقیل چگونه رعایت می شود؟
اپراتور این سازه باید فردی دارای تجربه و دقت لازم در هدایت این سازه ی مکانیکی باشد. میزان بار قابل حمل توسط هر نوع از این ماشین مشخص است و برای هر میزان بار باید از جرثقیل مناسب استفاده شود. توجه به شرایط محیطی که سازه در آن قرار می گیرد بسیار مهم است زیرا وزش باد شدید و عوامل طبیعی مانند زلزله و بارش شدید باران باعث اختلال در حرکت آن می شود مثلا وزش شدید باد بر حرکت طولی و عرضی بازوی مکانیکی تاثیر می گذارد و جهت آن را تغییر می دهد. قرار دادن این ماشین در معرض تابش آفتاب باعث ایجاد اختلال در سیستم برقی و موتوری آن می شود.